فوندوسکوپی (معاینه تخصصی شبکیه) در کلینیک تخصصی نیکبخت
این خدمت چیست؟
فوندوسکوپی، معاینه تخصصی ته چشم (فوندوس) است که در آن پزشک با استفاده از دستگاه فوندوسکوپ یا اسلیت لامپ، شبکیه، عصب بینایی، ماکولا و عروق خونی چشم را بررسی می‌کند. در این معاینه، پزشک می‌تواند نشانه‌هایی مانند خونریزی، تورم، رسوبات چربی، تغییرات عروقی و آسیب عصبی را شناسایی کند.
برای انجام این معاینه، معمولاً از قطره‌های گشادکننده مردمک استفاده می‌شود تا دید پزشک به ته چشم بازتر شود و امکان بررسی دقیق‌تر فراهم گردد. گشاد شدن مردمک معمولاً حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه طول می‌کشد (در برخی افراد مانند بیماران دیابتی ممکن است بیشتر باشد).
فوندوسکوپی به‌ویژه در بیماران دیابتی برای تشخیص و پایش رتینوپاتی دیابتی (آسیب شبکیه ناشی از دیابت) کاربرد دارد و می‌تواند به تشخیص زودهنگام تغییرات شبکیه کمک کند. تصمیم نهایی درباره تشخیص و اقدامات بعدی، بر اساس معاینه بالینی و تفسیر پزشک گرفته می‌شود.
چه کسانی به این خدمت نیاز دارند؟
بیماران دیابتی (نوع ۱، نوع ۲ یا بارداری) برای بررسی و پایش رتینوپاتی دیابتی
افرادی که فشار خون بالا دارند و نیاز به بررسی عروق شبکیه دارند
بیمارانی که پزشک برایشان معاینه ته چشم تجویز کرده است
افرادی با علائم چشمی مانند تاری دید، دیدن جرقه یا مگس‌پران، یا کاهش بینایی
بیمارانی که سابقه بیماری‌های عروقی یا عصبی دارند
افرادی که نیاز به معاینه دوره‌ای چشم دارند (به‌ویژه در دیابت طولانی‌مدت)
کسانی که پزشک برایشان فوندوسکوپی قبل از شروع درمان خاص یا پیگیری درمان تجویز کرده است
نحوه انجام خدمت
پذیرش و ثبت اطلاعات: ثبت اطلاعات بیمار، سابقه دیابت، فشار خون و داروهای مصرفی.
بررسی اولیه: اندازه‌گیری حدت بینایی و بررسی سابقه چشمی در صورت نیاز.
قطره گشادکننده مردمک: پزشک یا کادر درمان قطره را در چشم می‌ریزد. ممکن است احساس سوزش خفیف ایجاد شود.
انتظار برای گشاد شدن مردمک: معمولاً [۲۰ تا ۳۰] دقیقه (در برخی افراد بیشتر). در این مدت بهتر است استراحت کنید و از نور مستقیم دوری کنید.
معاینه فوندوسکوپی: پزشک با دستگاه مخصوص، شبکیه، عصب بینایی و عروق را بررسی می‌کند. این مرحله معمولاً کوتاه و بدون درد است.
توضیح نتیجه و توصیه‌ها: پزشک مشاهدات خود را توضیح می‌دهد و در صورت نیاز، بررسی‌های تکمیلی یا پیگیری را توصیه می‌کند.
مراقبت‌های بعد از معاینه: آموزش مراقبت‌های لازم (تاری دید موقت، حساسیت به نور و...) ارائه می‌شود.
آمادگی قبل از مراجعه
عینک و لنز تماسی: اگر لنز تماسی دارید، قبل از معاینه آن را بردارید.
همراه یا راننده: به دلیل تاری دید موقت بعد از گشاد شدن مردمک، توصیه می‌شود با همراه بیایید یا خودتان رانندگی نکنید.
داروهای مصرفی: لیست داروها (به‌ویژه داروهای چشمی، دیابت و فشار خون) را اطلاع دهید.
سابقه حساسیت: اگر به قطره‌های چشمی یا داروها حساسیت دارید، حتماً بگویید.
سابقه glaucoma (آب سیاه): در صورت داشتن سابقه فشار چشم یا گلوکوم، قبل از معاینه اطلاع دهید.
لباس و تجهیزات: عینک آفتابی همراه داشته باشید (برای بعد از معاینه).
زمان‌بندی: برای معاینه، زمان کافی در نظر بگیرید؛ ممکن است چند ساعت دید شما کمی تار باشد.
بارداری: در صورت بارداری، اطلاع دهید.
بعد از خدمت
تاری دید موقت: بینایی شما ممکن است تا ۴ تا ۶ ساعت (در برخی افراد تا ۲۴ ساعت) کمی تار باشد. این وضعیت طبیعی است و به‌تدریج برطرف می‌شود.
حساسیت به نور: چشم‌ها به نور حساس‌تر می‌شوند؛ از عینک آفتابی استفاده کنید و از نور مستقیم خورشید دوری کنید.
رانندگی و کارهای خطرناک: تا برطرف شدن تاری دید، از رانندگی و فعالیت‌هایی که نیاز به دید دقیق دارند خودداری کنید.
علائم هشدار: در صورت بروز درد شدید چشم، سردرد شدید، کاهش شدید بینایی یا علائم غیرعادی، فوراً با کلینیک تماس بگیرید یا به پزشک مراجعه کنید.
مصرف داروهای چشمی: اگر پزشک قطره یا دارویی تجویز کرده، طبق دستور استفاده کنید.
پیگیری: در صورت توصیه پزشک، جلسه پیگیری یا بررسی تکمیلی را در زمان تعیین‌شده انجام دهید.
تجهیزات و امکانات
فوندوسکوپی در کلینیک نیکبخت با دستگاه فوندوسکوپ و در محیطی استاندارد و بهداشتی انجام می‌شود. در صورت نیاز، امکان بررسی تکمیلی با اسلیت لامپ یا ارجاع به مراکز تخصصی چشم‌پزشکی فراهم است.